به گزارش خبرگزاری حوزه، نشست خبری رویداد هنری «روایت علوی» با حضور دبیر این جشنواره، حجتالاسلام والمسلمین محمد جلالی، در محل شورای هماهنگی سازمان تبلیغات اسلامی برگزار شد. این رویداد که با شعار «غدیر انقلاب» گام در مسیر خود گذاشته است، فرصتی مغتنم برای تشریح ابعاد تازه یک رویداد هنری-مذهبی با محوریت نقش هنر امامت در جامعه امروز بود.
حجتالاسلام جلالی در ابتدای سخنان خود به چشمانداز و رسالت اصلی جشنواره اشاره کرد و بیان کرد: مسئله محوری این جشنواره، بازآفرینی و تبیین جایگاه هنر امامت در دنیای معاصر و میان آحاد جامعه است. «روایت علوی» صرفاً یک سازوکار موقت یا رویدادی زودگذر نیست، بلکه هدفی پایدار را دنبال میکند: احیا و تقویت نقش هنر امامت در عصر حاضر. این جشنواره فراتر از یک رقابت صرف هنری، در پی کشف و پرورش استعدادهای نهفته در سراسر کشور است. سازوکار طراحی شده به گونهای است که هنرمندان فاقد دسترسی به آموزشگاههای رسمی یا ساکنان مناطق محروم بتوانند با مراجعه به سامانه جشنواره، از منابع پژوهشی غنی و نمونه آثار آماده الهام بگیرند و آثار خلاقانه خود را خلق کنند. این رویکرد فراگیر، موانع سنتی میان هنر آکادمیک و هنر مردمی را از میان برمیدارد و بستری عادلانه برای تمامی علاقهمندان به هنر دینی فراهم میآورد.
وی در ادامه به نوآوریهای ساختاری جشنواره اشاره کرد و گفت: بخش ویژهای با عنوان «طلاب هنرمند» پیشبینی شده است. این بخش به افرادی که سالها در حوزههای علمیه به تحصیل معارف دینی پرداختهاند، این امکان را میدهد تا دانش عمیق خود را با قالبهای هنری پیوند زده و آثاری خلق کنند که هم از غنای محتوایی و هم از جذابیت بیانی برخوردار باشد. این بخش یکی از ابتکارات مهم این رویداد است؛ چرا که کمتر جشنوارهای توانسته میان معرفت دینی حوزوی و خلاقیت هنری چنین پیوند ساختاری و نهادینهای برقرار سازد.
دبیر جشنواره همچنین از اختصاص بخشی به «هوش مصنوعی و هنر دینی» خبر داد و افزود: این جشنواره برای نخستین بار، بخشی را به هوش مصنوعی و هنر دینی اختصاص داده است تا نشان دهد فناوریهای نوین نه تنها در تقابل با هنر سنتی شیعی نیستند، بلکه میتوانند در خدمت گسترش و ترویج مفاهیم عمیق امامت قرار گیرند. هنرمندان میتوانند با بهرهگیری از ابزارهای هوشمند، تصاویر، نقالیهای دیجیتال و اشعار تولیدشده با همکاری الگوریتمهای خلاق را به دبیرخانه ارسال کنند. این بخش با استقبال چشمگیر هنرمندان جوان و نوجوان مواجه شده و نشاندهنده عطش نسل جدید برای استفاده از تمامی امکانات روز برای روایت حقیقت غدیر است.
حجتالاسلام جلالی به یکی از اهداف بلندمدت جشنواره اشاره کرد و اظهار کرد: راهاندازی «موزه زنده هنر امامت» از جمله اهداف بلندپروازانه این جشنواره است. در این موزه، آثار برگزیده ادوار مختلف نگهداری و به صورت دورهای به نمایش گذاشته خواهند شد. برنامهریزیها به گونهای است که این موزه صرفاً مکانی برای تماشای آثار نباشد، بلکه کارگاههای آموزشی، محافل نقالی و پردهخوانی زنده، نشستهای هنرمندان با پژوهشگران دینی و اکرانهای خیابانی از دل آن برخیزد. هدف این است که هنر امامت را از قاب موزهها به بطن زندگی مردم بیاوریم و موزهای پویا، زنده و در حال آفرینش بسازیم.
وی با تأکید بر رویکرد مسئلهمحور جشنواره، گفت: بسیاری از مباحث مرتبط با مسئله امامت، خصوصاً در این ایام، بیشتر در حد بازخوانی و تکرار مکررات باقی مانده است، بدون آنکه این مفاهیم تمدنی و اسلامی بتوانند نقش تعیینکنندهای در گرهگشایی از مسائل روز جامعه ایفا کنند. جشنواره روایت علوی دقیقاً در پی ایجاد یک جریان هنری زنده، پویا و مسئلهمحور است تا این خلاء را پر کند.
دبیر جشنواره در ادامه به ابعاد تمدنی این حرکت هنری اشاره کرد و تصریح نمود: ما در صدد تقویت، ارتقا و در نهایت تشکیل یک جریان هنر شیعی انقلابی هستیم. جریانی که امروز عنوان «ایرانی» بر آن نهاده شده و افقهای فرامرزی آن نیز در دست طراحی است. در همین راستا، زمینههای لازم برای ارتباط و تعامل با هنرمندان جهان تشیع فراهم شده است. این جشنواره در هر دوره برگزاری، مبتنی بر یک کار پژوهشی منسجم و نشأت گرفته از انجمن علمی امامت حوزه علمیه خواهد بود. بدین معنا که متون پژوهشی مستند و معتبر در اختیار هنرمندان قرار میگیرد و آنها دیگر نیازی به انجام تحقیقات موازی و بعضاً ناقص در حوزه دین ندارند.
وی با اشاره به بستر دیجیتالی جشنواره، افزود: در حال حاضر، سامانه «روایت علوی» میزبان مجموعه غنی از متون پژوهشی در بخشهای مختلف مانند «دوازده مجلس» در قسمت نقد، «لوح علوی» و همچنین بخش شعر است. این متون، پایههای تحقیقی محکمی هستند که مسیر خلق اثر هنری را برای هنرمندان هموار میسازند.
یکی از نوآوریهای برجستهای که حجتالاسلام جلالی در این نشست به آن اشاره کرد، بخش «آنات انقلابی» بود. وی در تشریح این مفهوم گفت: بسیاری از مواقع، هنرهای دینی صرفاً جنبه تزئینی داشتهاند؛ آثاری فاخر از نظر زیباییشناسانه، اما بدون آنکه نقششان در زندگی امروز مردم مشخص باشد. کتیبهها، آثار نگارگری و تابلوهایی که با هنر ایرانی آمیخته بودند، جایگاهی در زندگی روزمره مردم نداشتند. اما ما در جشنواره روایت علوی، بخشی تحت عنوان «آنات انقلابی» تعریف کردهایم. این مفهوم به این معناست که هر متن پژوهشی باید مشخص کند که چه دردی از جامعه امروز دوا میکند، کدام گره سیاسی، اجتماعی یا خانوادگی را میگشاید. وقتی این نگاه همراه با خلاقیت هنرمند و جهانبینی او قرار گیرد، اثری خلق میشود که دارای حکمت است؛ اثری دینی و حکمی که از لایههای ظاهری عبور کرده و قابلیت روایت پیدا میکند. به همین دلیل نیز نام این رویداد «جشنواره روایت علوی» نهاده شده است؛ جشنوارهای که آثارش قابل روایت در حوزه دین هستند.
دبیر جشنواره بر وجه تعاملی این رویداد تأکید کرد و بیان کرد: این جشنواره یک رابطه دوسویه و تعاملی است. از یک سو، حوزه دین و انقلاب برای ماندگاری مفاهیم خود نیازمند هنرمندان است و از سوی دیگر، آنچه هنرمند از این حوزه برمیدارد، معارفی عمیق و پژوهششده است که توسط اساتید برجسته حوزه و دانشگاه تولید شدهاند. حاصل این تعامل، ایجاد میراثی ماندگار برای این دوره از تاریخ خواهد بود.
حجتالاسلام جلالی خبری مهم درباره آینده این رویداد اعلام کرد: تا پانزده دوره جشنواره روایت علوی را در مراکز پژوهشی و تحقیقاتی از قبل مطالعه و برنامهریزی کردهایم. امروز که با عنوان «غدیر انقلاب» دور اول را برگزار میکنیم، مقدمات جشنواره دوم با عنوان «مادر امت» و محوریت حضرت خدیجه(س) فراهم شده است. کارهای پژوهشی آن نیز انجام شده و برای دورههای بعد نیز موضوعات مشخصی تعریف شده است. یکی از ویژگیهای ممتاز این جشنواره آن است که خود دبیرخانه، پیش از فراخوان، نمونه آثار را خلق کرده است. هدف از این کار، فراگیر کردن هنر و کمک به ایدهپردازی هنرمندانی است که شاید امکان آموزش آکادمیک نداشتهاند.
وی در ادامه به پرداختن جشنواره به «ناگفتهها و ناشنیدههای تاریخ تشیع» اشاره کرد و افزود: متأسفانه بسیاری از گزارههای غدیر در ذهن مردم فقط به یک قاب خاص محدود شده است، چون آن قاب در قالب هنر ماندگار شده. در حالی که برای مثال، چهارده روایت متفاوت از ماجرای غدیر وجود دارد که بسیاری از مردم حتی آنها را نشنیدهاند. ما آمدهایم برای آن دسته از وقایع و روایاتی که تاکنون اثری برایشان خلق نشده، زمینه آفرینش هنری فراهم کنیم تا این قطعات ناشناخته از تاریخ ما نیز ماندگار و عمومی شوند. این جشنواره از جهت روش، مبنا و کیفیت دریافت آثار، یک نوآوری بیبدیل است.
در ادامه، حجتالاسلام جلالی به تشریح ساختار اجرایی و بخشهای مختلف جشنواره پرداخت و گفت: در دوره اول، سه هنر اصلی با زیرشاخههای متنوع پیشبینی شده است. بخش نخست، هنر «نقل» شامل نقالی و پردهخوانی است که دبیری آن را استاد حسین زهی بر عهده دارد و محمدحسین ناصربخت و استاد داوود فتحعلیبیگی اعضای شورای سیاستگذاری این بخش هستند. بخش دوم، «شعر» است که با دبیری محمود حبیبی و با حضور جواد محمدزمانی و حجتالاسلام انسانی در شورای سیاستگذاری اداره میشود. بخش سوم، «لوح» با دبیری محمد مهدی میرزایی است که اساتید مجتبی قانونی و دوستمحمدی در بخش نگارگری و لوح حضور دارند.
دبیر جشنواره در توضیح زیرمجموعههای بخش لوح گفت: در این بخش، تصویرگری دیجیتال، نقاشی، نگارگری، خیالینگاری و همچنین بخش ویژهای برای آثار تولیدشده با هوش مصنوعی پیشبینی شده است تا بتوانیم با نسل جدید نیز ارتباط مؤثر برقرار کنیم و هنر سنتی را با ابزارهای مدرن تلفیق نماییم. آثار دریافت شده در این جشنواره در دو کلیت اصلی طبقهبندی میشوند. نخست «اصالت تاریخی» که هنرمند صرفاً به بازنمایی همان تکه از تاریخ براساس متن پژوهشی میپردازد و دوم «غدیر انقلاب» که در آن هنرمند مفاهیم تاریخی را روزآمد کرده و با مسائل امروز تلفیق میدهد تا هنری کارآمد و مسئلهمحور خلق کند. همچنین شرکتکنندگان در بخشهای مختلف شامل بزرگسالان، خردسالان، نوجوانان، طلاب و حتی آموزشگاههای هنری میشوند. برای آموزشگاهها نیز بخش ویژهای با معرفی آموزشگاه برتر در نظر گرفته شده است.
حجتالاسلام جلالی با بیان اینکه یکی از نقاط عطف این جشنواره، خروج از فضای نخبهگرا و حضور در میدان و خیابان است، بیان کرد: سعی کردهایم آثار را از گوشه موزهها و خلوتهای هنرمندانه به میان مردم بیاوریم. امروز جامعه ایران اسلامی ما شاهد رقص پروانهسان هنرمندان در میدان شمع ولایت است. در همین دوره، حدود ۱۲۰ اجرای خیابانی در سطح تهران و سایر شهرهای کشور تدارک دیدهایم. در بخش نقالی و پردهخوانی، در بخش طراحی و نقاشی و نیز در بخش لوح علوی، هنرمندان در کنار مردم و در تجمعات شهری حضور خواهند یافت. این مهم با همکاری ویژه شورای هماهنگی تبلیغات اسلامی انجام شده است که باید از رویکرد انقلابی و میدانی آنها تشکر کنم.
دبیر جشنواره در پایان با تأکید بر اینکه این رویداد با برگزاری مراسم اختتامیه به پایان نمیرسد، تصریح کرد: افق ما تشکیل یک شبکه بزرگ از هنرمندان شیعی و انقلابی در سراسر جهان است. زمینههای اولیه این کار فراهم شده و از جشنواره دوم یا سوم به طور حتم بخش بینالملل با حضور هنرمندانی از غرب آسیا، آفریقا و کشورهای اروپایی برقرار خواهد شد. ارتباط اولیه با موسسات فرهنگی و هنری بینالمللی صورت گرفته است. جشنواره روایت علوی، تکرار میکنم، یک رویداد نیست، بلکه یک سازوکار پایدار برای احیای هنر امامت در زمانه ماست؛ هنری که نه فقط از امام روایت کند، بلکه همچون امام، گرهگشا، هدایتگر و مسئلهمحور باشد.
انتهای پیام
نظر شما